Druhu drużynowy,
Chcielibyśmy Cię serdecznie zachęcić do włączania zadań związanych z wodniactwem do prób na stopnie harcerskie Twoich harcerzy. Szeroko pojęte wodniactwo to nie tylko świetna przygoda, lecz także szereg umiejętności, które przydadzą się zarówno w harcerstwie, jak i w codziennym życiu. To przede wszystkim szkoła budowania charakteru.
Poznawanie technik pływania, kajakarstwa czy żeglarstwa uczy odpowiedzialności, samodyscypliny i radzenia sobie w trudnych sytuacjach.
Nauka ratownictwa wodnego oraz pierwszej pomocy może okazać się kluczowa w sytuacjach awaryjnych – zarówno na wodzie, jak i na lądzie. Dzięki tym umiejętnościom możesz pomóc innym i zadbać o własne bezpieczeństwo.
Działania wodniackie wymagają pracy zespołowej. To doskonała okazja do budowania więzi w drużynie, dzielenia się umiejętnościami i uczenia się od siebie nawzajem.
Wodniactwo to także kontakt z naturą – podczas wypraw na jeziora, rzeki czy morze możesz obcować z przyrodą i lepiej ją zrozumieć.
Niech zamieszczone poniżej propozycje staną się inspiracją do tworzenia indywidualnych prób dla harcerzy.
Spis treści
- Ceremoniał i marynistyka
- Pływanie
- Ratownictwo
- Praca w charakterze członka załogi
- Obsługa małej łodzi
- Dowodzenie
- Kambuz i gotowanie
- Prace bosmańskie
- Meteorologia
- Nawigacja i pilotaż
Ceremoniał i marynistyka
- Zademonstrował sposoby oddawania honorów na statku.
i wie, komu według etykiety oraz przepisów one przysługują. - Nauczył się wykonywać świst trapowy i zademonstrował go na statku.
- Zna historię munduru żeglarskiego i opowiedział o niej podczas gawędy.
- Zna wszystkie bandery, flagi i proporce używane przez Marynarkę Wojenną RP
oraz Marynarkę Handlową. - Zna bandery wszystkich krajów basenu Morza Bałtyckiego i Morza Północnego.
- Zna znaczenie symboliki proporca Marynarki Wojennej
i opowiedział podczas gawędy o początkach tworzenia się pierwszej floty. - Wie, jak wybijać szklanki dzwonem okrętowym, zna tradycyjne nazwy godzin wacht
i poprowadził apel wodniacki. - Rozróżnia sygnały wydawane gwizdkiem bosmańskim i potrafi z niego korzystać.
Pływanie
- Wskoczył do wody ze słupka i przepłynął trzy długości basenu.
- Umie pływać trzema stylami. Przepłynął trzy długości basenu,
każdą innym stylem. - Zna zasady obowiązujące na kąpielisku, stosuje się do poleceń ratownika
i pomógł w przygotowaniu kąpieliska na obozie. - Wykonał wszystkie wymagania na tzw. kartę pływacką.
- Wykonał wszystkie wymagania na specjalną kartę pływacką
(tzw. żółty czepek).
Ratownictwo
- Umie właściwie dobrać i założyć kamizelkę ratunkową.
- Zna różnice między kamizelką ratunkową pneumatyczną a kamizelką asekuracyjną,
potrafi prawidłowo założyć każdą z nich i wyjaśnić różnice w ich zastosowaniu. - Umie prawidłowo i celnie rzucać kołem ratunkowym oraz rzutką
i wie, jak wejść do podanego koła ratunkowego. - Zna ogólne zasady przetrwania w wodzie; wraz z zastępem
zademonstrował pozycję HELP oraz uścisk (CLINCH). - Zna lokalne przepisy dotyczące wyposażenia statku na akwenie,
na którym najczęściej uprawia wodniactwo. - Umie zidentyfikować i przekazać morskie oraz śródlądowe sygnały alarmowe
w dzień i w nocy. - Potrafi nadać przez radio komunikat MAYDAY, PAN-PAN i SECURITÉ.
- Potrafi nadać za pomocą DSC alarm ogólny oraz alarm dla konkretnego typu zagrożenia.
- Zna zasady obsługi kuchenki gazowej na jachcie i wie, jak gasić pożar w kambuzie.
- Zna zasady obsługi środków pirotechnicznych różnych typów
(raca, flara, pławka dymna, rakietnica). - Wie, jak prawidłowo rozpiąć lajflinę, potrafi skontrolować stan relingów i stójek
oraz w razie potrzeby dokonać podstawowych napraw. - Zna działanie radiopławy EPIRB, przeprowadził test urządzenia
i wie, jak używać transpondera radarowego. - Ukończył Zintegrowane świadectwo przeszkolenia w zakresie bezpieczeństwa (STCW)
lub przeszkolenie w zakresie bezpieczeństwa na jachtach komercyjnych.
Praca w charakterze członka załogi
- Prowadził nasłuch radiowy oraz zainicjował trzy rozmowy zgodnie z procedurą
z portem, śluzą lub innym statkiem. - Wziął udział w ćwiczeniach alarmowych: alarm pożarowy,
alarm do opuszczenia statku, alarm wodny, alarm „człowiek za burtą”. - Potrafi zbuchtować wolną linę oraz fał i podwiesić buchtę na relingu.
- Potrafi zacumować jacht nabiegowo, do ucha, na polerze oraz na knadze;
cumował na dalbach, muringu oraz z wykorzystaniem kotwicy. - Potrafi założyć wąsy do kotwicy na katamaranie oraz przygotować kotwicę
do bezpiecznego używania na pontonie lub RIB-ie. - Zna sygnały dźwiękowe używane przez statki podczas manewrowania
przy ograniczonej widoczności. - Pełnił obowiązki obserwatora i potrafi prawidłowo zgłaszać widoczne obiekty
względem swojego statku w systemie zegarowym. - Potrafi oszacować przybliżoną odległość i prędkość poruszających się obiektów
oraz stwierdzić, czy jednostka znajduje się na kursie kolizyjnym.
Obsługa małej łodzi
- Potrafi prawidłowo zacumować łódkę i zna podstawowe zasady bezpieczeństwa.
- Potrafi podać linę i prawidłowo posługuje się rzutką.
- Potrafi śrubkować (manewrować łodzią z silnikiem przy użyciu pracy śruby).
- Potrafi pływać łodzią wiosłową: odszedł od pomostu, przepłynął 200 metrów prosto,
wykonał obrót o 360°, zawrócił i prawidłowo zacumował łódź. - Wykazał się umiejętnością obsługi małej łodzi z silnikiem – uruchamianie silnika,
tankowanie, manewrowanie zadanym kursem i manewrowanie w porcie. - Wziął udział w regatach na jachcie klasy Optimist lub Laser.
- Wziął udział w regatach na jachcie typu Omega lub innym jachcie
otwartopokładowym na wodach śródlądowych.
Dowodzenie
- Przygotował i pokierował próbnymi alarmami: alarm pożarowy,
alarm do opuszczenia statku, alarm wodny, alarm „człowiek za burtą”. - Pokierował postojem na kotwicy lub na boi: wybrał optymalny akwen,
ustalił wachty i wie, jak poradzić sobie z najczęstszymi awariami windy kotwicznej. - Na mapie morskiej naniósł trzy punkty i osiągnął te pozycje,
dowodząc załogą statku. - Zna i stosuje przepisy regulujące poruszanie się statków
po śródlądowych drogach wodnych i wie, gdzie szukać aktualnych przepisów lokalnych. - Zna i stosuje przepisy regulujące poruszanie się statków po wodach morskich
oraz wie, gdzie szukać aktualnych informacji o zagrożeniach nawigacyjnych. - Podczas rejsu pokierował wachtą nawigacyjną, kambuzową i gospodarczą.
- Potrafi wyjaśnić załodze funkcje i sposoby zmiany środka ożaglowania na jachcie;
podczas pływań zaprezentował w praktyce kilka metod. - Zna wymagania dotyczące wyposażenia swojego statku i akwenu,
na którym najczęściej pływa. Zna wymagania do pływania w nocy
i prowadził statek podczas nocnego rejsu. - Zaplanował i poprowadził śródlądowy rejs wioślarski lub kajakowy
składający się z minimum czterech jednostek. - Zapoznał się z różnymi wariantami wykonania manewru „człowiek za burtą”,
zaprezentował je i przećwiczył podejmowanie człowieka z wody kilkoma sposobami.
Kambuz i gotowanie
- Przygotował prowiant na jednodniową wodniacką wyprawę: sporządził listę,
zrobił zakupy oraz odpowiednio je zabezpieczył podczas podróży. - Przygotował ciepły posiłek na tratwie.
- Pokierował przygotowywaniem posiłków podczas wodniackiego biwaku drużyny.
- Zna zasady obsługi kuchenki gazowej i spirytusowej na jachcie
oraz potrafi zachować bezpieczeństwo podczas przygotowywania posiłków. - Potrafi prawidłowo zasztauować jedzenie na jachcie oraz brał udział
w robieniu zakupów na rejs. - Pokierował przygotowaniem menu i zaprowiantowaniem statku na 7-dniowy rejs.
Prace bosmańskie
- Zna nazwy żagli na co najmniej dwóch polskich żaglowcach
o różnym typie ożaglowania. - Zna nazwy olinowania stałego i ruchomego na najpopularniejszych typach jachtów
oraz nazwy elementów masztu, bomów i gafli. - Potrafi obsługiwać żagle rejowe, zna zasady bezpiecznego poruszania się na rejach
i używania szelek asekuracyjnych. - Zna budowę kotwicy, potrafi opisać pięć rodzajów kotwic,
wskazując ich wady i zalety, oraz dobrać odpowiednią wagę kotwicy
do ciężaru jachtu. - Brał udział w konserwacji windy kotwicznej i wykonał oznaczenia długości
na łańcuchu kotwicznym. - Wykonał samodzielnie prostą kotwicę do zastosowań śródlądowych
na małej łodzi. - Zszył rozdarcie na żaglu.
- Zaplanował i wykonał olinowanie stałe i ruchome na małym jachcie.
- Potrafi przygotować akumulator jachtowy do bezpiecznego ładowania.
- Potrafi zmierzyć parametry akumulatora przy użyciu miernika
i instrumentów znajdujących się na jachcie. - Potrafi wykonać rutynowy serwis silnika zaburtowego:
wymianę oleju, wymianę świecy, czyszczenie gaźnika
oraz płukanie silnika słodką wodą. - Potrafi w stacjonarnym silniku Diesla na jachcie sprawdzić poziom oleju,
stan chłodzenia, wymienić impeler oraz pasek klinowy. - Wykazał się znajomością naprawy elementów laminowanych kadłuba;
wie, jak naprawić uszkodzenie z wykorzystaniem żelkotu, włókna szklanego
i szpachli, dobiera odpowiednie farby i zabezpieczenia powłoki
oraz stosuje zasady BHP przy tego typu pracach. - Wykazał się znajomością budowy małych łodzi wiosłowych;
zbudował kajak lub łódź wiosłową przy użyciu wybranej techniki. - Nadzorował remont jednostki należącej do drużyny: przygotował plan robót
i kosztorys oraz nauczył innych prawidłowego używania niezbędnych narzędzi. - Wykonał pagaj lub wiosła metodą klejenia drewna.
- Brał udział w remoncie lub konserwacji jednostki należącej do swojej drużyny.
- Rozumie budowę prostych ogniw akumulatorowych, zademonstrował właściwą
konserwację akumulatorów i zna zasady ratowania osób porażonych prądem. - Wykonał z wykorzystaniem paneli solarnych instalację oświetleniową
dla jachtu kabinowego.
Meteorologia
- Potrafi prawidłowo odczytać prognozę pogody, korzystając z różnych modeli
prognostycznych. - Prawidłowo interpretuje odczyty z barometru, anemometru i wiatrowskazu;
zna i stosuje skalę Beauforta oraz skalę Douglasa. - Potrafi pobrać pliki GRIB na swoją mapę elektroniczną
i wie, jak interpretować oznaczenia meteorologiczne na mapie. - Odebrał komunikat pogodowy na radiu morskim.
- Odebrał komunikat pogodowy przy pomocy urządzenia NAVTEX.
- Na podstawie obserwacji przewidywał prognozę pogody podczas kilku dni na obozie.
Nawigacja i pilotaż
- Potrafi wypełnić dziennik jachtowy i odczytać parametry
z instrumentów znajdujących się na jachcie. - Podczas rejsu morskiego pełnił funkcję oficera odpowiedzialnego
za prowadzenie dziennika jachtowego. - Potrafi nanieść zadaną pozycję na mapie morskiej.
- Na podstawie namiarów potrafi nanieść swoją pozycję na mapie.
- Potrafi prowadzić nawigację z użyciem chartplotera
oraz nawigację terestryczną i zliczeniową. - Na podstawie map i locji przygotował nawigacyjne podejście do portu
i pokierował cumowaniem jachtu. - Podczas pracy na mapie korzysta z pomocy nawigacyjnych: przenośnika,
trójkątów nawigacyjnych, liniału równoległego, plotera portlandzkiego. - Potrafi przeliczać mile morskie na kilometry i odwrotnie.
- Podczas rejsu omówił działanie urządzenia GPS, wyjaśnił możliwe zastosowania
i funkcje (w tym różne widoki ekranu) oraz użył odbiornika GPS,
aby ustawić punkty trasy i nawigować do tych punktów. - Korzysta z tabel pływów – obliczył wysoki i niski poziom wody
dla portu podstawowego i portu dołączonego. - Prowadził dziennik wypraw wiosłowych zawierający opis trasy,
napotkane oznakowania nawigacyjne oraz godne uwagi spostrzeżenia. - Dokonał pomiaru wysokości Słońca i Gwiazdy Polarnej, na ich podstawie
określił swoją pozycję na mapie i wyjaśnił zasadę działania sekstantu.



